Udźwiękowienie przestrzeni i otoczenia

Dostosowanie przestrzeni do potrzeb osób niewidomych i niedowidzących umożliwia niewidomym samodzielne poruszanie się po danym terenie i zwiększa poziom bezpieczeństwa.

Udźwiękowienie1

Oferujemy systemy udźwiękawiające otoczenie, które służą jako nawigacja i informacja dla osób niewidomych, mogą również zastąpić punkty i tablice informacyjne. Mogą być montowane w budynkach i na zewnątrz. Służą jako nawigacja w miejscach publicznych, urzędach, bankach, szpitalach, szkołach, przestrzeni miejskiej i wielu innych miejscach. Posiadają specjalny wariant do instalacji w komunikacji miejskiej.

Udźwiękowienie2

Specjalnie dla niepełnosprawnych ruchowo i innych osób potrzebujących pomocy w poruszaniu się, wprowadziliśmy system Call-Hear umożliwiający powiadamianie osób wewnątrz budynku o tym, że na zewnątrz czeka osoba, która potrzebuje pomocy, aby wejść do budynku. Urządzenie przydatne jest zarówno dla osób niepełnosprawnych ruchowo, jak też matek z małymi dziećmi.

 

URZĄDZENIA SŁUŻĄCE DO UDŹWIĘKOWIENIA I OPISU PRZESTRZENI OTWARTEJ

 

SYGNALIZATORY DŹWIĘKOWE

syg

To najprostsze urządzenia udźwiękawiające otoczenie. Skąd niewidomy ma wiedzieć, gdzie jest wejście do urzędu? Obok niego lub nad nim powinno być zainstalowane urządzenie mówiące, ale gdy brakuje na nie funduszy, dźwiękowy sygnalizator może wystarczyć. W wielu miejscach i sytuacjach stosowanie bardziej skomplikowanych urządzeń jest naprawdę niekonieczne. Jeśli w najbliższym otoczeniu znajduje się tylko jeden obiekt i każdy wie, co to jest, mówiący informator nie wniesie niczego nowego. Wystarczy, by przy wejściu był zainstalowany i odzywał się zwykły „brzęczyk”, by niewidomy do niego trafił. Sygnalizatory takie mogą służyć także do wskazania kierunku, w którym należy iść.

 

INFORMATORY GŁOSOWE

INFORMATORY GŁOSOWE  (1)

 

W odróżnieniu od sygnalizatorów dźwiękowych, głosowe informatory potrafią mówić. Można umieścić w ich wewnętrznej pamięci głosowe komunikaty lub informacje tekstowe. W pierwszym przypadku zostaną odtworzone wiadomości nagrane wcześniej przez lektora, a w drugim – tekst odczyta syntezator mowy. Dzięki temu można poznać nie tylko lokalizację informatora (tak samo jak w przypadku prostych sygnalizatorów), ale także odsłuchać ważne informacje. Pierwszym przykładem tego typu rozwiązania jest system udźwiękowienia otoczenia Step-Hear. Co jest potrzebne, by nie widząc, dowiedzieć się, gdzie jest wejście do obiektu, do którego zmierzamy, jaką klatkę mamy przed sobą, co to za drzwi, przed którymi stoimy, do jakiego sklepu prowadzą? W takich miejscach należy zainstalować bazę informacyjną, która wypowie stosowne komunikaty. Dźwiękowe sygnalizatory w takich przypadkach nie wystarczą. Co zrobić, by te komunikaty były wypowiedziane? Należy niewidomemu dać mały pilocik, który potrafi komunikować się z bazą informacyjną. Wciśnięcie klawisza na pilocie spowoduje odtworzenie nagranej do pamięci bazy informacji.

System ułatwia samodzielne poruszanie się. Pozwala odnaleźć się w przestrzeni i oswoić z nieznanym otoczeniem. Informuje o tym, co znajduje się w pobliżu i jak dotrzeć do wybranego miejsca. Co ważne – jest prosty w obsłudze. Step-Hear składa się z baz informacyjnych i pilotów. Bazy montowane są wewnątrz i na zewnątrz budynków. Nagrywamy w nich krótkie komunikaty – informacyjne i naprowadzające. Gdy osoba niewidoma z pilotem znajdzie się w zasięgu działania bazy (maksymalnie od 7 do 12 metrów – zależnie od ustawienia), pilot poinformuje dźwiękiem lub wibracją o tej bazie. Naciśnięcie przycisku na pilocie spowoduje odtworzenie komunikatu głosowego. Od 2015 roku bazy Step-Hear można uruchamiać także za pomocą smartfona wyposażonego w odpowiednią aplikację. Gdy aplikacja jest włączona, smartfon będzie zachowywał się tak samo jak pilot. Komunikaty można zmieniać samodzielnie. Nagranie ich nie przysparza problemów: wciskamy stosowny klawisz w bazie i wypowiadamy stosowną treść. Przy następnym wywołaniu baza odtworzy już nową informację. Bazy mogą być montowane na zewnątrz budynków, dlatego też oferujemy wersję zaopatrzoną w kolektor słoneczny. Dzięki temu ich instalacja jest prosta – nie musimy się martwić o dostęp do sieci elektrycznej. Od 2010 roku system jest rekomendowany w zasadach określających warunki budownictwa w Nowym Jorku jako stosowne rozwiązanie zarówno dla sektora publicznego, jak i prywatnego, a więc na przykład: do budynków, parków, miejsc rekreacji, sportu i kultury, szkół, sklepów i uczelni, punktów handlowych. Z systemu Step-Hear korzysta w Polsce m.in. kilka dużych uczelni wyższych i urzędów miejskich. Czas dołączyć do tego zaszczytnego grona innowatorów.

Kolejnym tego typu rozwiązaniem jest Soundbox zaprojektowany i produkowany przez Altix. To terminal informacyjny o dosyć prostej budowie i ciekawych możliwościach. Może  zapamiętywać do 5 komunikatów, którym odpowiada 5 trwałych, wandaloodpornych przycisków, służących do ich wywołania. Soundbox jest wyposażony w detektor ruchu (PIR –  czujnik podczerwieni) o zasięgu detekcji 7 m i kącie detekcji 110 stopni w poziomie, dzięki czemu nagranie jest samoczynnie odtwarzane, gdy ktoś pojawi się w jego zasięgu. Dźwiękowe komunikaty są zapisywane na karcie micro SD lub SDHC, w formacie MP3 lub WAV. Jest zasilany z sieci elektrycznej, ale może być wyposażony także w akumulatory, które zapewniają nieprzerwaną pracę przy braku zasilania. Całe urządzenie jest wodoodporne.

Urządzenie posiada możliwość współpracy ze smartphonem. Jeżeli użytkownik na swoim telefonie lub tablecie posiada specjalną (darmową) aplikację, wchodząc w zasięg Soundboxa, z poziomu urządzenia mobilnego może uruchomić wgrane komunikaty. Dzięki temu jest w stanie zlokalizować Soundboxa. Możliwości treści wgrywanych do Soundboxa są niemal nieograniczone, mogą one pełnić funkcje informacyjne, ostrzegawcze czy alarmowe. Część potencjalnych funkcjonalności urządzenia jest nadal w opracowaniu.

 

SYSTEMY DŹWIĘKOWO-ALARMOWE CALL-HEAR

Są sytuacje, w których ktoś wymaga pomocy. Niektórzy wymagają jej nieustannie, inni tylko czasami, gdy znajdują się w sytuacji wyjątkowej albo zachorują lub są w trakcie rekonwalescencji itp. Tak czy inaczej społeczeństwo powinno być na takie sytuacje przygotowane. Jak się czuje matka z dzieckiem w wózku, gdy nie może dostać się do urzędu albo do sklepu? A inwalida na wózku albo niewidomy, gdy wyczekują przed witryną lub drzwiami i czekają, aż ktoś ich zauważy?

Call-Hear to system informujący gospodarza obiektu, że przy wejściu znajduje się ktoś, kto potrzebuje pomocy. Składa się z bazy zewnętrznej instalowanej przy wejściu oraz bazy wewnętrznej, montowanej w pobliżu miejsca, w którym przebywa gospodarz albo ktoś, kto go zastępuje. Wciśnięcie przycisku, który jest w bazie zewnętrznej, poinformuje o potrzebie
pomocy. Możliwe jest zaalarmowanie gospodarza przy użyciu pilota, gdy alarmująca osoba jest w niego wyposażona. System jest uniwersalny, gdyż mogą z niego korzystać wszyscy wymagający pomocy i asysty. Każdy może podejść lub podjechać do bazy zewnętrznej i wcisnąć stosowny klawisz. Warto jednak wyposażyć swoich podopiecznych w piloty, gdy dotarcie do tego przycisku jest dla nich trudne. Dobrym przykładem zastosowania Call-Hear z przyciskami są hotele i restauracje. W przypadku systemu z pilotami dobrymi przykładami są miejsca, do których muszą często docierać te same osoby niepełnosprawne. Chodzi przede wszystkim o inwalidów na wózkach i niewidomych.

 

BEACON

Beacon to nadajnik emitujący fale radiowe. To malutkie urządzenie składające się z chipa Bluetooth oraz baterii. Transmiter rozsyła określony sygnał, który kompatybilne urządzenia rozpoznają jako trzy numery: UUID – identyfikujący zazwyczaj rodzaj usługi i dwa numery dodatkowe, służące do rozpoznania funkcji.

Beacon, który jest wyłącznie transmiterem, może działać na jednej baterii nawet przez 2 lata. Jego koszt to kilka do kilkudziesięciu złotych. Konfigurowanie beacona wymaga odpowiedniego oprogramowania. Jedną z największych ich zalet jest możliwość ustalania zasięgu nadawanych przez nie fal. Można zdecydować, że jeden beacon będzie miał zasięg 50 metrów i będzie z oddali witał wszystkich przechodniów, a inny zadziała, gdy odbiornik znajdzie się w promieniu 30 centymetrów i przyda się do oznakowania konkretnej półki lub leżącego na niej towaru. W aplikacjach odbiorczych można określić, od jakiej odległości mają one reagować na sygnały Beaconów. Beacon wymaga uruchomienia aplikacji odbiorczej, by wykonać zaplanowaną wcześniej akcję. Smartfony na żądanie uruchomionej aplikacji skanują otoczenie w poszukiwaniu beaconów. Gdy je znajdą, porównują nadawane numery z tymi, które wpisano w ich aplikacjach. Gdy pasują do wzorców, właściwa aplikacja wywołuje zaprojektowane funkcje. Mogą to być na przykład: zameldowanie w określonym miejscu albo wyświetlenie monitu.

Beacony mogą być wykorzystywane do systemu mikronawigacji, który obejmuje zasięgiem zarówno transport publiczny, jak i budynki administracji publicznej oraz miejsca kulturalno-turystyczne. System pomaga w odnalezieniu konkretnych miejsc w przestrzeni.

Funkcjonalność systemu:

1.) mikronawigacja w budynkach:

• identyfikacja pomieszczeń oraz okienek obsługi klienta
• wyświetlanie listy spraw do załatwienia
• lokalizowanie pozycji użytkownika
• pobranie numerku kolejkowego
• informacja dotycząca konieczności podejścia do okienka
• naprowadzanie użytkownika do wybranego przez niego miejsca
• „tablica informacyjna” dotycząca obiektu
• „tablica informacyjna” z ogłoszeniami


2.) mikronawigacja w transporcie publicznym:

• wyszukiwanie przystanków
• naprowadzanie użytkownika do przystanku
• informowanie o dotarciu na przystanek
• informowanie o czasie przyjazdu oczekiwanego pojazdu
• doprowadzanie użytkownika stojącego na przystanku do najbliższych drzwi autobusu
• wyświetlanie listy przystanków znajdujących się na trasie do punktu docelowego
• informowanie o przedostatnim przystanku na trasie
• informowanie o dojechaniu do przystanku końcowego
• informowanie o przystanku na żądanie
• lokalizacja pojazdów komunikacji miejskiej w czasie rzeczywistym
• płatności za bilety w komunikacji miejskiej
• płatności za miejsca parkingowe oraz doprowadzanie do wolnych miejsc

3) mikronawigacja w obiektach kulturalno-turystycznych:

• informowanie użytkownika o jego pozycji oraz jego położeniu względem innych obiektów w najbliższej przestrzeni
• wyznaczanie trasy z miejsca położenia użytkownika do miejsca przez niego wybranego
• informowanie o obiektach (możliwość zapisania i odczytania opisu obiektów)
• tłumaczenie tekstów na języki obce
• audiodeskrypcja obiektów
• audiobooki
• płatności za bilety wstępu do obiektów.

Można zastosować rozmaite rozwiązania. Mogą to być zwykłe odtwarzacze, w których pamięci są nagrania dotyczące poszczególnych obiektów. Zwiedzający zbliżają się do kolejnego eksponatu i wciskają stosowny klawisz, odsłuchują komunikat i przechodzą dalej. Można zainstalować urządzenia odtwarzające jak bazy Step-Hear. Wtedy zwiedzający wciskają klawisz i odsłuchują nagrane komunikaty. Dostosowanie obiektów i ich dzieł do wymagań osób słabowidzących jest stosunkowo proste.

 

URZĄDZENIA NAWIGACYJNE UŁATWIAJĄCE DOTARCIE DO CELU

 

Niezależnie od stosowania efektywnych metod szkoleniowych i coraz sprytniejszych urządzeń, kwestia poruszania się po otwartej przestrzeni w przypadku osób niewidomych jest bardzo złożona. Kiedyś, gdy ruch uliczny był niewielki, posiadanie białej laski, umiejętność jej używania oraz odwaga wystarczyły. Teraz nie. Na ulicach panuje taki rozgardiasz, samochodów jest tak dużo, skrzyżowania są tak skomplikowane, że o zagubienie się oraz jakiś przypadkowy wypadek nietrudno. Wszystko, co ułatwia poruszanie się po mieście, jest bardzo potrzebne. Z czasem do zbioru zwykłych lasek doszły kolejne laski i urządzenia. Realizują dwie funkcje: ułatwienie poruszania się albo odnalezienie i dotarcie do celu.

Gdy chodzi o rozwinięcie idei białej laski, warto wspomnieć o zastosowaniu ultradźwięków. Jest to technika, po którą chętnie sięgają inżynierowie szukający usprawnień dla niewidomych. Parę lat temu na rynku pojawiła się laska wykorzystująca to zjawisko. Wyposażona była w dwa generatory fal ultradźwiękowych, związanych z dwoma wibrującymi polami. Przeszkody, do których docierał niewidomy, powodowały wibracje tych pól, dzięki czemu wiedział, że coś znajdowało się przed nim. W ten sposób mógł uniknąć zderzenia z drzewem, słupem, a także dowiedzieć się o gałęziach na wysokości głowy, a nawet o poważniejszych nierównościach w podłożu. Tego rodzaju laska pokazywała niewidomemu, jak wygląda otaczająca go przestrzeń. Urządzenie należy do takich, które zamieniają wizualny obraz na obraz dotykowy. Jakkolwiek laski te nie są już produkowane, są inne urządzenia działające na podobnej zasadzie, jak np. Ray czy okulary iGlasses.

Niewidomi mogą poruszać się po mieście swobodniej także dzięki „satelitarnemu przewodnikowi” NaviEye2, który gwarantuje duży stopień niezależności, bezpieczeństwo i poczucie pewności siebie. 

Jest to niewielkie urządzenie, które wykorzystuje system nawigacji satelitarnej GPS dla określenia pozycji.

 

Jak to działa?
Użytkowanie NaviEye2 to dwie osobne czynności:

- zapisanie w pamięci urządzenia informacji: adresów, skrzyżowań ulic, przystanków i miejsc, w których należy skręcić, by dojść do celu (są to kluczowe punkty trasy) albo korzystanie z mapy GPS w celu wskazania docelowego adresu,

- wykorzystanie tych wpisów lub danych  do wybranego celu dojdziemy dzięki wskazówkom o odległości do nich i kierunku, który do nich prowadzi. Można poruszać się „krok po kroku”, po przekazywanym nam na bieżąco zbiorze punktów, których ciąg nazywamy „drogą".

NaviEye2 posiada wysokiej jakości odbiornik GPS, który zapewnia dokładne odczyty pozycji. Rozpoznaje mowę, więc można wydawać polecenia głosowe (można także tradycyjnie – za pomocą klawiatury), komunikaty wypowiada naturalnym głosem syntezatora IVONA. Jest wyposażony w pomoc, dostępną w każdym momencie (Mój Asystent). NaviEye2 działa w wielu językach. Jest wyposażony w zintegrowane sensory: akcelerometr, kompas, żyroskop oraz kalendarz, notatnik, dyktafon, odtwarzacz MP3 i DAISY.

 

Zapraszamy do zapoznania się z naszym kompendium: Przestrzeń i jej obrazy Dźwięk, tyflografika i magnigrafika. Kompendium UE (10)